لیگ برتر فوتبال ایران از جمعه ۲۳ مرداد در شرایطی آغاز می‌شود که چهار باشگاه پرسپولیس تهران، تراکتور تبریز، سپاهان اصفهان و استقلال تهران بار دیگر بیش از دیگر تیم‌ها در کانون توجه قرار دارند، اما وضعیت نقل‌وانتقالاتی و فنی این چهار تیم نشان می‌دهد که در فاصله سه روز تا شروع مسابقات، پرسپولیس و تراکتور برای رقابت بر سر قهرمانی شرایط بهتری دارند و استقلال و سپاهان با مشکلات و کمبودهای بیشتری وارد فصل جدید می‌شوند.

پرسپولیس فعال‌ترین باشگاه لیگ ایران در تابستان امسال بود و مهدی تارتار، سرمربی جدید سرخپوشان، با الگو گرفتن از روش کار برانکو ایوانکوویچ، سرمربی اسطوره‌ای سرخ‌ها، پروژه‌ جوان‌سازی ترکیب این تیم را آغاز کرد. متوسط سنی خریدهای جدید پرسپولیس حدود ۲۵ سال است و مدیران باشگاه تلاش کرده‌اند ضمن پاسخ دادن به نیازهای فوری تیم، بخش مهمی از ترکیب سال‌های آینده را نیز از همین حالا بسازند.

محمدمهدی محبی، ابوالفضل جلالی، محمدمهدی زارع، مهدی تیکدری، پویا پورعلی، مجید عیدی، پوریا شهرآبادی، پوریا لطیفی‌فر، کوروش اژدهاکش و امیرحسین طاهری از بازیکنانی‌اند که تابستان به پرسپولیس پیوستند. تعدادی از این افراد مانند محبی، جلالی، تیکدری، زارع و پورعلی، علاوه بر سن مناسب، در سطح اول فوتبال ایران هم تجربه قابل‌توجهی دارند و می‌توانند از هفته‌های نخست برای حضور در ترکیب اصلی رقابت کنند.

این تغییر نسل البته بدون ریسک نیست. پرسپولیس بخشی از بازیکنان باتجربه و کاپیتان‌های سال‌های اخیر خود را کنار گذاشته و هنوز در چند پست به دنبال بازیکن جدید است و جذب یک مدافع میانی، مدافع چپ و هافبک مرکزی همچنان در برنامه این باشگاه قرار دارد. با این حال، کیفیت خریدها و عمق ترکیب پرسپولیس باعث شده است این تیم در آستانه آغاز فصل، یکی از دو شانس اصلی قهرمانی باشد.

در تبریز، نیز تراکتور شرایط متفاوتی با بسیاری از رقبایش دارد. جواد نکونام در روزهای منتهی به آغاز لیگ و در فرایندی که به «شبه‌کودتای» کاپیتان‌های تراکتور علیه محمد ربیعی شباهت داشت، با حمایت بازیکنان بانفوذ این تیم، به نیمکت سرخپوشان تبریزی رسید، در حالی که برخلاف بسیاری از مربیان تازه‌وارد، به بازسازی گسترده ترکیب تیم جدیدش نیازی ندارد. خود نکونام نیز پس از حضور در تراکتور تاکید کرد که ترکیب فعلی تیم کیفیت بالایی دارد و احتمالا تنها یک یا دو تغییر در فهرست بازیکنان انجام خواهد شد.

یکی از مهم‌ترین تغییرات احتمالی در ترکیب تراکتور، حضور رامین رضاییان در تبریز است. مدافع سابق استقلال پس از جدایی از این باشگاه بازیکن آزاد محسوب می‌شود و با اظهاراتی که دوشنبه شب در صداوسیما علیه سرمربی و برخی بازیکنان استقلال مطرح کرد، رسما تاکید کرد که دیگر قصد بازگشت به این تیم را ندارد.

نکونام نیز که پیش‌تر با رضاییان همکاری کرده، خواهان اضافه شدن او به تراکتور است. اطلاعات رسیده به ایندیپندنت فارسی نشان می‌دهد مذاکرات برای انتقال رضاییان به تراکتور با موفقیت پیش رفته است و در صورت نهایی شدن این انتقال، تراکتور بهترین بازیکن تیم ملی فوتبال ایران در جام جهانی ۲۰۲۶ را به ترکیب خود اضافه خواهد کرد.

البته جذب رضاییان می‌تواند در سمت راست دفاع تراکتور تراکم قابل‌توجهی ایجاد کند؛ جایی که دانیال اسماعیلی‌فر، صادق محرمی و مهدی شیری نیز حضور دارند. در چنین شرایطی، احتمال جدایی صادق محرمی افزایش خواهد یافت.

در سوی دیگر رقابت، وضعیت استقلال با دو مدعی اصلی تفاوت محسوسی دارد. تحقق نیافتن هیچ یک از وعده‌های علی تاجرنیا و ادامه بسته ماندن پنجره نقل‌وانتقالاتی استقلال باعث شد این باشگاه برخلاف رقبایش، نتواند بازیکنان جدید موردنظر کادر فنی را جذب کند. هم‌زمان، جدایی تعدادی از مهره‌های تاثیرگذار مانند رامین رضاییان، منیر الحدادی، داکنز نازون یا آنتونیو آدان نیز قدرت مانور سهراب بختیاری‌زاده را کاهش داد.

سرمربی آبی‌ها در هفته‌های اخیر تلاش کرد با نفرات باقی‌مانده و بازیکنان جوان، ترکیبی باثبات برای شروع مسابقات پیدا کند. تمرین‌ها و دیدارهای تدارکاتی نشان می‌دهد استقلال احتمالا با ساختاری مبتنی بر سه مدافع مرکزی وارد فصل خواهد شد و اولویت کادر فنی بیش از هر چیز، کاهش گل‌های خورده و ایجاد انسجام دفاعی است.

حبیب فرعباسی تنها گزینه قابل‌اتکا برای حضور درون دروازه است، سعید سحرخیزان بیشترین شانس را برای قرار گرفتن در نوک خط حمله دارد و یاسر آسانی و علیرضا کوشکی نیز از گزینه‌های اصلی بخش هجومی‌اند. با این حال، مقایسه فهرست استقلال با پرسپولیس و تراکتور نشان می‌دهد آبی‌پوشان دست‌کم در شروع فصل، از نظر عمق و امکان تقویت ترکیب، در موقعیت دشوارتری قرار دارند.

سپاهان نیز اگرچه همچنان از تیم‌های قدرتمند لیگ محسوب می‌شود، تابستانی متفاوت با سال‌های گذشته پشت سر گذاشت. مشکلات مالی باعث شد مدیران باشگاه نتوانند مانند فصل‌های گذشته برای جذب بازیکنان گران‌قیمت و پرداخت رضایت‌نامه‌های سنگین وارد بازار شوند. پنج بازیکن جدید به سپاهان اضافه شده‌اند، اما هیچ‌یک از آن‌ها در سطح خریدهای پرهزینه و نامدار سال‌های قبل نیستند.

محرم نویدکیا همچنان به دنبال جذب یک مهاجم گلزن است، اما سپاهان در فاصله چند روز تا آغاز لیگ هنوز نتوانسته است نیاز اصلی سرمربی خود در خط حمله را برطرف کند. مذاکرات برای جذب حسین ابرقویی‌نژاد، مدافع پرسپولیس هم نشان می‌دهد ترکیب سپاهان هنوز نهایی نشده است. بازگشت مهدی لیموچی پس از مصدومیت می‌تواند بخشی از توان هجومی تیم را افزایش دهد، اما در مجموع سپاهان فعلا پایین‌تر از پرسپولیس و تراکتور در فهرست مدعیان قرار می‌گیرد.

اما مشکلات چهار مدعی قهرمانی، تنها به کیفیت بازیکنان محدود نمی‌شود. پرسپولیس و استقلال فصل جدید را در شرایطی آغاز می‌کنند که تهران همچنان از یک ورزشگاه مدرن و آماده برای میزبانی منظم مسابقات دو باشگاه پرهوادار پایتخت محروم است. استقلال در هفته نخست ناچار است در ورزشگاه شهدای شهر قدس از مس شهربابک میزبانی کند و پرسپولیس نیز با معضل مشابهی روبه‌رو است.

به این ترتیب، لیگ جدید در شرایطی آغاز می‌شود که باشگاه‌ها میلیاردها تومان برای قرارداد بازیکنان و مربیان هزینه می‌کنند، اما دو باشگاه بزرگ پایتخت برای ابتدایی‌ترین نیاز یک تیم حرفه‌ای، یعنی ورزشگاه استاندارد و ثابت با مشکل مواجه‌اند. در چنین فضایی، پرسپولیس با پروژه جوان‌گرایی و خریدهای متعدد و تراکتور با ترکیبی پرمهره و حضور جواد نکونام، فعلا جدی‌ترین مدعیان قهرمانی به نظر می‌رسند. در حالی که سپاهان باید کمبودهای ترکیبش را جبران کند و استقلال پیش از فکر کردن به قهرمانی، باید از بحران پنجره بسته و محدودیت‌های فهرست خود بگذرد.

در هفته اول بیست‌وششمین دوره از لیگ خلیج‌فارس ایران، تراکتور در تبریز، از پیکان پذیرایی می‌کند، استقلال در ورزشگاه قلعه‌حسن‌خان، میزبان مس شهربابک خواهد بود، سپاهان در اردکان یزد، به مصاف چادرملو می‌رود و پرسپولیس نیز در قزوین، مهمان شمس‌آذر است.